Mønsterplanen 1974 · nynorsk, s. 309 (skann 311)

309 Skolehage og plantestell Undervisninga i skolehagearbeid og plantestell skal ta sikte på : - å skape naturglede hos elevane, - å skape respekt for naturen, - å gje elevane kjennskap til plantestell, - å gjere elevane kjende med praktisk hage arbeid. LÆRE- OG ARBEIDSSTOFF Emne og aktivitetar, generelt. Skolehagearbeid og plantestell gjev elevane høve til å arbeide med plantar og oppleve dei på nært hald. Dette er av stor verdi for dei sidan i livet, og det er eit verdfullt supplement til den naturorienterte undervisninga i grunnskolen. Barna kjem i eit personleg forhold til plantane, og dette kan gje seg utslag i ei meir positiv holdning til naturfenomena i det nære miljøet. Ved å stelle prydplantar og lage blomsterarrangement får elevane utvikla venleikssansen, og aktivitetstrongen får utfalde seg ved praktisk arbeid og allsidig samleverksemd. Bruk av plantar og vokstrar i skolen er først og fremst knytt til undervisningsopplegg for dei obligatoriske faga heimstadlære, naturfag, heimkunnskap og orienteringsfaget. Men det finst tilknytingspunkt til andre fag og, t.d. kroppsøving og forming. Sidan vekstvilkåra i landet vårt er svært ulike og tilgangen på høveleg jord skifter frå skole til skole, må skolehageundervisninga og plantestellet rette seg etter forholda på kvar stad. Ein stor del av øvinga med stell av plantar kan skje innandørs, ofte i vanlege klasserom. Sjølvstendige elevøvingar med levande plantar kan vere eit verdfullt innslag i undervisninga. ANLEGG OG HJELPEMIDDEL Areal. Der tilhøva ligg til rette for det, bør dyrkingsog plantefelta liggje på sjølve skoletomta og gå naturleg inn i utomhusanlegget. Men felta må ikkje liggje for nær områda for leik og idrett utan at dei er tilstrekkeleg skjerma frå dei. Storleiken på skolehagen vil variere med opplegget. Under visningshage for 1.-6. klassesteget Til støtte for undervisninga i naturfag og heimkunnskap bør ein både på barne- og ungdomssteget ha ein undervisningshage i det fri. Ved kvar skole bør det vere rommeleg plass på tomta til plantingar av tre, busker og eventuelt staudar. Ein bør mest mogeleg velje plantar som både kan nyttast i biologiundervisninga og gje ei lun og triveleg ramme om skoletunet. Felt for geologisk samling. Utanom samlingane innandørs bør ein ha samlingar i friluft til større prøver (blokker) av bergarter og mineral og eventuelle fossil frå distriktet. Undervisningshage for 7.-9. klassesteget I skolen for ungdomssteget bør det i tillegg til undervisningshagen vere eit vekstrom innandørs. Ordninga av undervisningshagen må elles rette seg etter tilhøva på kvar stad, etter at vekstvilkår, tomteforhold og det miljøet skolen ligg i, er nøye vurderte. Undervisningshagen bør ha: I. Undervisningsplass (friluftsauditorium) med sitjebenker. 2. Planteavdeling med spesielt utvalde tre, busker og urter til undervisningsbruk og dessutan eit øvingsfelt til oppal av plantar (generativt og vegetativt). Særleg i byane treng skolane også eigne samlingar av ville og dyrka plantar, medan landsskolane i større mon kan nytte ut plantematerialet i terrenget omkring. 3. Geologisk samling av dei viktigaste bergarter, mineral og fossil i distriktet. Eventuelt også ei samling av dei viktigaste jordtypane. 4. Historisk avdeling, der ein prøver å få inn materiale av særleg interesse. Utvalet må ikkje vere for stort. Formålet er ikkje å lage eit «museum», men skape ein inspirerande bakgrunn for undervisninga. Formålstenleg materiale kan vere: ein gammal plog, kvernkall, hestevandring, vegstein, vatningstrau, modellar (målestokk 1:10) av dyregrav og kolmile.

Mønsterplanen 1974 · nynorsk s. 309 skann 311

Siter